وبلاگ
اوتيسم چيست؟ علائم و درمان اوتيسم در کودکان
اختلال طيف اوتيسم يک وضعيت مرتبط با رشد مغز است که بر نحوه درک و معاشرت فرد با ديگران تأثير مي‌گذارد و باعث ايجاد مشکلاتي در تعامل اجتماعي و ارتباطات مي‌شود. اين اختلال همچنين شامل الگوهاي رفتاري محدود و تکراري است. اصطلاح «طيف» در اختلال طيف اوتيسم به طيف وسيعي از علائم و شدت آن اشاره دارد.
اختلال طيف اوتيسم در اوايل کودکي شروع مي‌شود و در نهايت باعث ايجاد مشکلاتي در عملکرد فرد مي‌شود. به عنوان مثال مشکلاتي در مدرسه و محل کار. اغلب در سال اول تولد کودک، علائم اوتيسم بروز مي‌کند.
در حالي که هيچ درماني براي اختلال طيف اوتيسم وجود ندارد، درمان زودهنگام مي‌تواند تفاوت بزرگي در زندگي بسياري از کودکان ايجاد کند.
علائم کودکان اوتيسم
برخي از کودکان علائم اختلال طيف اوتيسم را در اوايل دوران نوزادي نشان مي‌دهند، مانند کاهش تماس چشمي، عدم پاسخ به نام خود يا بي تفاوتي به مراقبين. ساير کودکان ممکن است در چند ماه يا چند سال اول زندگي به طور طبيعي رشد کنند، اما ناگهان گوشه‌گير يا پرخاشگر شوند يا مهارت‌هاي زباني خود را از دست بدهند. علائم معمولا در سن 2 سالگي ديده مي‌شود.
هر کودک مبتلا به اختلال طيف اوتيسم احتمالاً داراي يک الگوي رفتاري منحصر به فرد با شدت‌هاي مختلف است.
برخي از کودکان مبتلا به اختلال طيف اوتيسم در يادگيري مشکل دارند و برخي نشانه‌هايي از هوش کمتر از حد معمول دارند. ساير کودکان مبتلا به اين اختلال از هوش طبيعي تا بالايي برخوردار هستند، آنها به سرعت ياد مي‌گيرند، اما در برقراري ارتباط در زندگي روزمره و سازگاري با موقعيت‌هاي اجتماعي مشکل دارند.
به دليل ترکيب منحصر به فرد علائم در هر کودک، گاهي اوقات تشخيص شدت آن ممکن است دشوار باشد. به طور کلي بر اساس سطح اختلالات و نحوه تأثير آنها بر توانايي عملکرد، معمولا تشخيص متفاوت است.
در ادامه برخي از علائم رايج در افرادي که داراي اختلال طيف اوتيسم هستند نشان داده شده است.
بيشتر بخوانيد: اضطراب و افسردگي در کودکان
ارتباطات و تعامل اجتماعي
يک کودک يا بزرگسال مبتلا به اختلال طيف اوتيسم ممکن است مشکلاتي در تعاملات اجتماعي و مهارت‌هاي ارتباطي داشته باشد، از جمله هر يک از علائم زير:
- به نام خود پاسخ نمي‌دهد يا به نظر مي‌رسد گاهي اوقات صداي شما را نمي‌شنود
- در مقابل در آغوش گرفته شدن مقاومت مي‌کند و به نظر مي‌رسد که ترجيح مي‌دهد به تنهايي بازي کند و در دنياي خودش باشد
- تماس چشمي ضعيفي دارد و چهره او حالت خاصي ندارد
- صحبت نمي‌کند يا با تاخير صحبت مي‌کند
- نمي‌تواند مکالمه‌اي را شروع کند يا ادامه دهد، يا فقط يک مکالمه را براي درخواست چيزي شروع مي‌کند
- با لحن يا ريتم غيرعادي صحبت مي‌کند و ممکن است از صداي آواز يا گفتار ربات مانند استفاده کند
- کلمات يا عبارات را کلمه به کلمه تکرار مي‌کند، اما نحوه استفاده از آنها را نمي‌داند
- به نظر نمي‌رسد سوالات يا دستورالعمل‌هاي ساده را درک کند
- عواطف يا احساسات خود را بيان نمي‌کند و از احساسات ديگران بي خبر به نظر مي‌رسد
- در تعاملات اجتماعي به طور نامناسبي رفتار مي‌کنند، به عنوان مثال منفعل يا پرخاشگر
- در تشخيص نشانه‌هاي غيرکلامي مانند تفسير حالات چهره، وضعيت بدن يا لحن صداي ديگران مشکل دارد
بيشتر بخوانيد: ديابت نوع يک در کودکان
الگوهاي رفتاري اوتيسم
يک کودک يا بزرگسال مبتلا به اختلال طيف اوتيسم ممکن است الگوهاي رفتاري، علايق يا فعاليت‌هاي محدود و تکراري داشته باشد، از جمله علائم زير:
- حرکات تکراري مانند چرخيدن يا تکان دادن دست
- انجام فعاليت‌هايي که مي‌تواند به او آسيب برساند، مانند گاز گرفتن يا ضربه زدن به سر
- متد و روش‌هاي خاصي را ايجاد مي‌کند و با کوچکترين تغيير در آنها دچار اختلال مي‌شود
- مشکلات هماهنگي دارد يا الگوهاي حرکتي عجيبي دارد، مانند راه رفتن روي انگشتان پا
- مجذوب جزئيات يک شي، مانند چرخ‌هاي چرخان ماشين اسباب‌بازي است، اما هدف يا عملکرد کلي شي را درک نمي‌کند
- به طور غيرعادي به نور، صدا يا لمس حساس است، اما ممکن است نسبت به درد يا دما بي تفاوت باشد
- بر روي يک شي يا فعاليت، با شدت يا تمرکز غيرعادي ثابت مي‌شود
- ترجيحات غذايي خاصي دارد، مانند خوردن فقط چند غذا، يا امتناع از غذاهاي با بافت خاص
با بالغ شدن، برخي از کودکان مبتلا به اختلال طيف اوتيسم بيشتر با ديگران درگير مي‌شوند و اختلالات کمتري در رفتار نشان مي‌دهند. برخي، معمولاً آنهايي که کمترين مشکلات را دارند، در نهايت ممکن است زندگي عادي داشته باشند. با اين حال، برخي ديگر همچنان با مهارت‌هاي زباني يا اجتماعي مشکل دارند و در سال‌هاي نوجواني مي‌تواند مشکلات رفتاري و عاطفي بدتري را براي آنها به همراه داشته باشد.
بيشتر بخوانيد: مهمترين ويتامين‌هاي کودکان
چه زماني بايد به پزشک مراجعه کرد
کودکان مبتلا به اختلال طيف اوتيسم معمولاً برخي از علائم تاخير در رشد را قبل از 2 سالگي نشان مي‌دهند.
اگر در مورد رشد فرزندتان نگران مي‌باشيد يا مشکوک هستيد که فرزندتان ممکن است به اختلال طيف اوتيسم مبتلا باشد، نگراني‌هاي خود را با پزشک در ميان بگذاريد. همچنين علائم مرتبط با اين اختلال مي‌تواند با ساير اختلالات رشدي مرتبط باشد.
علائم اختلال طيف اوتيسم اغلب در اوايل رشد ظاهر مي‌شوند، زماني که تاخيرهاي آشکاري در مهارت‌هاي زباني و تعاملات اجتماعي وجود دارد. پزشک شما ممکن است آزمايش‌هاي رشدي را براي تشخيص اينکه آيا کودک شما در مهارت‌هاي شناختي، زباني و اجتماعي تاخير دارد يا خير توصيه کند، اگر کودک شما:
- تا 6 ماهگي با لبخند يا ابراز خوشحالي پاسخ نمي‌دهد
- تا 9 ماهگي صداها يا حالات چهره را تقليد نمي‌کند
- تا 12 ماهگي صداهايي براي برقراري ارتباط توليد نمي‌کند
- تا 14 ماهگي از حرکاتي مانند اشاره يا دست زدن استفاده نمي‌کند
- تا 16 ماهگي کلمات تک کلمه اي را بيان نمي‌کند
- تا 18 ماهگي در بازي‌هاي کودکانه يا داستان سرايانه مشارکت نمي‌کند
- تا 24 ماهگي عبارات دو کلمه اي را نمي‌گويد
- مهارت‌هاي زباني يا مهارت‌هاي اجتماعي را در هر سني از دست مي‌دهد
بيشتر بخوانيد: بيش فعالي درکودکان
علل اوتيسم
اختلال طيف اوتيسم هيچ علت شناخته شده اي ندارد. با توجه به پيچيدگي اين اختلال و اين واقعيت که علائم و شدت آن متفاوت است، احتمالاً دلايل زيادي وجود دارد. هم ژنتيک و هم محيط ممکن است نقش داشته باشند.
ژنتيک. به نظر مي‌رسد چندين ژن مختلف در اختلال طيف اوتيسم نقش دارند. براي برخي از کودکان، اختلال طيف اوتيسم مي‌تواند با يک اختلال ژنتيکي مانند سندرم رت يا سندرم X شکننده مرتبط باشد. براي ساير کودکان، تغييرات ژنتيکي (جهش) ممکن است خطر اختلال طيف اوتيسم را افزايش دهد. همچنين ژن‌هاي ديگر ممکن است بر رشد مغز يا نحوه ارتباط سلول‌هاي مغزي تأثير بگذارند، يا ممکن است شدت علائم را تعيين کنند. برخي از جهش‌هاي ژنتيکي به نظر مي‌رسد ارثي هستند، در حالي که برخي ديگر خود به خود رخ مي‌دهند.
فاکتورهاي محيطي. محققان در حال حاضر در حال بررسي هستند که آيا عواملي مانند عفونت‌هاي ويروسي، داروها يا عوارض دوران بارداري يا آلاينده‌هاي هوا در ايجاد اختلال طيف اوتيسم نقش دارند يا خير.
بيشتر بخوانيد: بيماري‌هاي شايع کودکان
هيچ ارتباطي بين واکسن و اختلال طيف اوتيسم وجود ندارد
يکي از بزرگ‌ترين بحث‌ها در اختلال طيف اوتيسم اين است که آيا ارتباطي بين اين اختلال و واکسن‌هاي دوران کودکي وجود دارد يا خير. با وجود تحقيقات گسترده، هيچ مطالعه قابل اعتمادي ارتباط بين اختلال طيف اوتيسم و هر واکسني را نشان نداده است. در واقع، مطالعه اوليه اي که سال‌ها پيش بحث را برانگيخت، به دليل طراحي ضعيف و روش‌هاي تحقيق مشکوک پس گرفته شده است.
اجتناب از واکسيناسيون دوران کودکي مي‌تواند کودک شما و ديگران را در خطر ابتلا و گسترش بيماري‌هاي جدي از جمله سياه سرفه، سرخک يا اوريون قرار دهد.
عوامل خطر
تعداد کودکان مبتلا به اختلال طيف اوتيسم در حال افزايش است. مشخص نيست که آيا اين افزايش به دليل تشخيص و گزارش صحيح‌تر است يا اينکه واقعا تعداد مبتلايان اوتيسم افزايش يافته است.
اختلال طيف اوتيسم بر کودکان از هر نژاد و مليت تأثير مي‌گذارد، اما برخي عوامل خطر ابتلاي کودک را افزايش مي‌دهد. برخي از اين عوامل ممکن است شامل موارد زير باشد:
- جنسيت فرزند. پسران حدود چهار برابر بيشتر از دختران در معرض ابتلا به اختلال طيف اوتيسم هستند.
- سابقه خانوادگي. خانواده‌هايي که يک فرزند مبتلا به اختلال طيف اوتيسم دارند، در معرض خطر بيشتري براي داشتن فرزند ديگري با اين اختلال هستند. همچنين غيرمعمول نيست که والدين يا بستگان کودک مبتلا به اختلال طيف اوتيسم مشکلات جزئي در مهارت‌هاي اجتماعي يا ارتباطي خود داشته باشند يا رفتارهاي خاصي از اين اختلال را انجام دهند.
- ساير اختلالات. خطر ابتلا به اختلال طيف اوتيسم يا علائم مشابه اوتيسم در کودکاني که شرايط پزشکي خاصي دارند، بالاتر از حد طبيعي است. به عنوان مثال مي‌توان به سندرم X شکننده، يک اختلال ارثي که باعث مشکلات فکري مي‌شود، اشاره کرد. توبروس اسکلروزيس، وضعيتي که در آن تومورهاي خوش خيم در مغز ايجاد مي‌شوند. همچنين سندرم رت، يک بيماري ژنتيکي است که تقريباً منحصراً در دختران رخ مي‌دهد، که باعث کند شدن رشد سر، ناتواني ذهني و از دست دادن استفاده از دست مي‌شود.
- نوزادان بسيار نارس. نوزاداني که قبل از هفته 26 بارداري به دنيا مي‌آيند ممکن است در معرض خطر بالاتري براي ابتلا به اختلال اوتيسم باشند.
- سن والدين. ممکن است بين کودکان متولد شده از والدين با سن بالاتر و اختلال طيف اوتيسم ارتباطي وجود داشته باشد، اما تحقيقات بيشتري براي اثبات اين ارتباط ضروري مي‌باشد.
عوارض
مشکلات در تعاملات اجتماعي، ارتباطات و رفتار مي‌تواند منجر به موارد زير شود:
- مشکلات در مدرسه و يادگيري موفق
- مشکلات اشتغال
- ناتواني در زندگي مستقل
- استرس درون خانواده
- قرباني شدن و مورد آزار و اذيت قرار گرفتن
جلوگيري از اوتيسم
هيچ راهي براي پيشگيري از اختلال طيف اوتيسم وجود ندارد، اما گزينه‌هاي درماني وجود دارد. تشخيص زودهنگام و مداخله بسيار مفيد است و مي‌تواند رفتار، مهارت‌ها و رشد زبان را بهبود بخشد.
منبع: Mayoclinic
گفت‌وگو درباره این مطلب
نظرات کاربران
هنوز نظری ثبت نشده است؛ اولین نفر باشید.