وبلاگ
آلرژي چيست؟ انواع آلرژي و درمان آن
آلرژي چيست؟
آلرژي ممکن است در فصول مختلف سال افراد را درگير کند. همچنين ممکن است اندام‌هاي مختلف بدن را درگير کند. آلرژي يا حساسيت ممکن است فصلي باشد. يا ممکن است مربوط به برخي از غذاها يا داروها باشد. اما آلرژي چيست؟ علائم آن چيست؟
در اين مقاله با ما همراه باشيد تا بيشتر با جزئيات حساسيت آشنا شويد.
آلرژي يا حساسيت چه زماني اتفاق مي‌افتد؟
آلرژي يا حساسيت زماني رخ مي‌دهد که سيستم ايمني بدن به يک ماده خارجي حساسيت زا (آلرژن) واکنش نشان مي‌دهد. اين مواد (آلرژن‌ها) مي‌توانند موادي مانند گرده، سم زنبور عسل يا شوره حيوانات خانگي باشد. همچنين غذاهايي که در اکثر افراد واکنشي ايجاد نمي‌کند، اما در بدن فردي که آلرژي دارد واکنش نشان مي‌دهد.
سيستم ايمني بدن موادي به نام آنتي بادي توليد مي‌کند. در مواقعي که شما آلرژي داريد، سيستم ايمني بدن، آنتي بادي‌هايي مي‌سازد که يک آلرژن خاص (آلرژن يا حساسيت‌زا نوعي آنتي‌ژن مي‌باشد که باعث واکنش شديد سيستم ايمني مي‌شود) را مضر تشخيص مي‌دهند، حتي اگر مضر نباشد.
هنگامي که اين اتفاق مي‌افتد و آنتي بادي ها با آلرژن تماس پيدا مي‌کنند، سيستم ايمني بدن فعال شده و واکنش التهابي اتفاق مي افتد. واکنش سيستم ايمني بدن مي‌تواند نقاط مختلفي از بدن را مانند پوست، سينوس‌ها، دستگاه گوارش و را‌ه‌هاي هوايي فوقاني و تحتاني را ملتهب کند.
شدت حساسيت از فردي به فرد ديگر متفاوت است. ممکن است در افراد مختلف از علائم جزئي تا آنافيلاکسي متغير باشد. البته که اکثر آلرژي‌ها قابل درمان نيستند اما با تحت درمان قرار دادن بيمار مي‌توان علائم آلرژي را تسکين داد.
مطالعه بيشتر: آپو سيتريزين براي تسکين آلرژي
انواع آلرژي
آلرژي بر اساس اينکه کدام عضو از بدن را درگير کند انواع مختلفي دارد. اندام‌هايي که ممکن است آلرژي آنها را درگير کنر شامل دستگاه تنفسي، پوست، چشم، دستگاه گوارش و درگيري به صورت سيستميک مي‌باشد. با توجه به اينکه کدام اندام درگير شود آلرژي‌هاي مختلفي رخ مي‌دهد.
به عنوان مثال در اگر دستگاه تنفسي درگير شود فرد دچار آلرژي فصلي يا آسم آلرژيک مي‌شود. اگر پوست درگير شود فرد دچار آلرژي غذايي مي‌شود و اگر دستگاه گوارش را درگير کند در پي آن فرد دچار آلرژي غذايي مي‌شود. همچنين اگر به صورت سيستميک بدن فرد درگير آلرژي شود در پزشکي از اصطلاح آنافيلاکسي براي اين بيماري استفاده مي‌کنند. آنافيلاکسي خطرناک و تهديد کننده زندگي است. به همين منظور براي جلوگيري از اتفاقات ناگوار توصيه مي‌شود افرادي که دچار علائم آنافيلاکسي شده‌اند حتما به اورژانس مراجعه کنند.
در ادامه به توضيح مختصري از هر آلرژي خواهيم پرداخت.
آلرژي فصلي يا رينيت آلرژيک
اگر دستگاه تنفسي فوقاني دچار التهاب آلرژيک شود، به آن تب يونجه يا رينيت آلرژيک يا آلرژي فصلي گفته مي‌شود. علائم اين آلرژي آبريزش بيني، خارش يا گرفتگي بيني و يا عسه‌هاي پي در پي مي‌باشد.
تب يونجه که به عنوان رينيت آلرژيک نيز شناخته مي‌شود، زماني اتفاق مي‌افتد که سيستم ايمني بدن يک ماده معلق در هوا را که معمولا ضرري ندارد، به عنوان خطر تشخيص مي‌دهد. در اين شرايط بدن با ترشح هيستامين و مواد شيميايي ديگر در جريان خون به آن ماده يا آلرژن پاسخ مي‌دهد. ترشح اين مواد شيميايي، علائم يک واکنش آلرژيک را ايجاد مي‌کنند.
محرک‌هاي رايج تب يونجه در فصل هاي مختلف باهم تفاوت دارند. در ادامه به انواع محرک هاي آلرژي در فصل هاي مختلف اشاره مي‌کنيم.
بهار: درختان عامل اکثر آلرژي‌هاي فصلي در فصل بهار هستند.
تابستان: عامل اصلي آلرژي‌هاي تابستاني، علف‌هايي مانند علف هرز هستند. به گفته بنياد آسم و آلرژي آمريکا، علف‌ها شايع‌ترين محرک براي افراد مبتلا به تب يونجه هستند.
پاييز: برخي گرده گياهان که گرده خود را در پاييز مي‌ريزند عبارتند از: گزنه، ترشک و موز پختني (پلانتين)
زمستان: در فصل زمستان غلظت اغلب آلرژن‌ها در فضاي باز کمتر مي‌شوند. به همين دليل هواي سرد باعث تسکين بسياري از افراد مبتلا به تب يونجه مي‌شود. اما اگر مستعد ابتلا به آلرژي‌هاي فصلي هستيد، در اين فصل ممکن است به آلرژن‌هاي فضاي بسته مانند کپک، شوره حيوانات خانگي، کنه‌هاي موجود به همراه گرد و غبار يا سوسک‌‌ها نيز واکنش نشان دهيد.
مطالعه بيشتر: درمان آلرژي فصلي
آسم آلرژيک
اگر دستگاه تنفسي تحتاني درگير شود، بيماري آسم آلرژي بوجود مي‌آيد. علائم آسم آلرژيک سرفه، خس خس سينه و تنگي نفس مي‌باشد. درگيري آلرژيک تنفسي اغلب به دليل گرده‌هاي گياهان در هوا مي‌باشد.
آلرژي پوستي چيست؟
آلرژي پوستي خود را به دو صورت نشان مي‌دهد: کهير و اگزما.
علائم اين آلرژي مي‌تواند شامل خارش، قرمزي و بثورات پوستي باشد. البته بثورات اگزما ممکن است شام لکه‌هاي گرد و قرمز با خارش شديد باشد.
آلرژي غذايي چيست؟
اگر دستگاه گوارش درگير التهاب آلرژيک شود، آلرژي غذايي اتفاق مي‌افتد. علائم اين نوع آلرژي شامل اسهال، استفراغ، رفلاکس، سوزش سر دل و تهوع باشد.
آنافيلاکسي
اگر التهاب آلرژيک به صورت سيستميک بدن را درگير کند، فرد دچار آنافيلاکسي مي‌شود. علائم آن مي‌تواند تنگ شدن مجاري تنفسي، حالت تهوع و دل درد، اسهال و استفراغ، نبض ضعيف، سرگيجه، افت فشار خون و از دست دادن هوشياري باشد.
آنافيلاکسي اغلب بعد از مصرف بعضي داروها يا خوردن بعضي غذاها رخ مي‌دهد.
مطالعه بيشتر: آنافيلاکسي چيست؟
علائم آلرژي چيست؟
به طور کلي در اين قسمت علائم انواع آلرژي را براي شما تقسيم بندي کرده‌ايم:
علائم و نشانه‌هاي آنافيلاکسي عبارتند از:
- از دست دادن هوشياري
- افت فشار خون
- تنگي نفس شديد
- سبکي سر
- نبض تند و ضعيف
- تهوع و استفراغ
آلرژي فصلي يا رينيت آلرژيک يا تب يونجه اغلب خود را با علائم زير نشان مي‌دهد:
- عطسه
- خارش بيني، چشم ها يا سقف دهان
- آبريزش، گرفتگي بيني
- قرمز يا متورم شدن چشم‌ها
علائم آلرژي غذايي ممکن است شامل موارد زير باشد:
- سوزن سوزن شدن در دهان
- تورم لب‌ها، زبان، صورت يا گلو
- آنافيلاکسي
ديگر علائمي که ممکن است به ندرت در پي آلرژي به برخي حشرات و داروها بوجود بيايد:
حساسيت به نيش حشره مي‌تواند با علائم همراه زير باشد:
- ناحيه بزرگي از تورم در محل نيش
- خارش يا کهير در سراسر بدن
- سرفه، سفتي قفسه سينه، خس خس سينه يا تنگي نفس
- آنافيلاکسي
علائم حساسيت دارويي مي‌تواند شامل موارد زير باشد:
- خارش پوست
- کهير
- تورم صورت
- خس خس سينه
- آنافيلاکسي
علائم درماتيت آتوپيک که يک بيماري پوستي آلرژيک است و اگزما نيز ناميده مي شود، مي‌تواند شامل موارد زير باشد:
- التهاب پوست
- خارش
- پوسته پوسته شدن
چه زماني بايد به پزشک مراجعه کنيم؟
زماني که داروهاي آلرژي بدون نسخه نتوانسته‌اند به اندازه کافي علائم شما را تسکين دهند. بهتر است به پزشک مراجعه کنيد.
اگر يک داروي جديد را شروع کرديد و علائم آلرژيک در شما ظاهر شد، بايد سريعا به پزشکي که آن را تجويز کرده است مراجعه کنيد.
در صورتي که به آنافيلاکسي مبتلا شديد سريعا با اورژانس تماس بگيريد.
اگر آمپول ضد آنافيلاکسي مثل اپي نفرين (آدرنالين) داريد حتما به خودتان تزريق کنيد. در هر صورت اگر بعد از تزريق علائم شما بهبود پيدا کرد با اين حال به بخش اورژانس مراجعه کنيد تا مطمئن شويد با از بين رفتن اثرات تزريق، علائم دوباره عود نمي‌کند.
اگر در گذشته علائمي شبيه به آنافيلاکسي داشته‌ايد، به پزشک مراجعه کنيد. تشخيص، ارزيابي و درمان طولاني مدت آنافيلاکسي پيچيده است. بنابراين بايد به يک متخصص آلرژي و ايمونولوژي مراجعه کنيد.
مطالب مرتبط: درمان آلرژي و کاهش علائم آزار دهنده آن
منابع: Healthline _ Mayoclinic
گفت‌وگو درباره این مطلب
نظرات کاربران
هنوز نظری ثبت نشده است؛ اولین نفر باشید.